Bestrijding van het broeikaseffect

CO₂ of koolstofdioxide speelt een sleutelrol in het klimaatsysteem van de aarde, met name via het broeikaseffect.

Het broeikaseffect

De zon zendt warmtestralen naar de aarde. Deze stralen worden door het aardoppervlak weerkaatst. Maar de atmosfeer bevat gassen die als een broeikas werken en de warmte vasthouden. De gassen met broeikaseffect zijn waterdamp, CO₂, CH₄, N₂O, de CFK's enzovoort. Zonder deze gassen zou de temperatuur op aarde rond de -18°C liggen en zou leven op onze planeet onmogelijk zijn.

Deze gassen, zijn deels van natuurlijke oorsprong (vulkanische activiteit en spontane oxidatie van biologisch afval) en komen deels voort uit menselijke activiteiten. Vandaar dat hun concentratie sinds de industrialisatie zeer sterk is toegenomen.

Door de toenemende concentratie van broeikasgassen zou de gemiddelde temperatuur van het aardoppervlak aanzienlijk kunnen stijgen. De te voorziene gevolgen zijn uitermate zorgwekkend:

• verschuiven van de regenzones, waardoor droogte en ernstige landbouwproblemen kunnen ontstaan;
• verdwijnen van dieren- en plantensoorten die zich niet aan de klimaatveranderingen kunnen aanpassen;
• smelten van het poolijs, met een stijging van het zeeniveau als gevolg.

Waar komt CO₂ vandaan?

Om energie te produceren, verbrandt de industrie hout, steenkool, petroleum en aardgas. Een van de verbrandingsresten is CO₂. De industrielanden produceren het meeste CO₂. Met zijn 10 743 kilo per inwoner per jaar zit België in het koppeloton van de vervuilende landen. Aangezien CO₂ een levensduur van 50 à 200 jaar heeft, zal het zich nog lange tijd blijven opstapelen, zelfs als de uitstoot nu volledig zou worden stopgezet. Met andere woorden: hoe langer men de aanpak van het probleem uitstelt, hoe groter het gevaar dat de situatie onomkeerbaar wordt.

Wat moeten we doen?

Het terugschroeven van de CO₂-uitstoot is de zaak van iedereen. Van zodra we energie verbruiken, produceren we CO₂. We moeten dus ons energieverbruik beperken, hetgeen tevens interessant is voor ons gezinsbudget.

Verwarming

Meer dan 50% van de CO₂-uitstoot van particulieren vloeit voort uit verwarming.

Bij het ontwerp van woningen moeten de belangrijkste openingen (vensters / veranda) naar het zuiden gericht worden. Een goed geïsoleerde veranda vermindert de verwarmingsbehoefte met ongeveer 20%. Het is ook nuttig om de vensters die naar het noorden of het westen gericht zijn, kleiner te maken. Dubbele beglazing en 's nachts de luiken sluiten zijn ook goed voor besparingen op verwarmingskosten.

Het verbranden van gas en van hout produceert minder CO₂ dan de verbranding van mazout. Als het bosbestand intact wordt gehouden, is hout de enige brandstof die in staat is om het CO₂ te recycleren dat het produceert bij zijn verbranding. Overdag absorbeert een boom immers CO₂ en geeft hij zuurstof af (via fotosynthese).

Elektrische verwarming is niet zo "proper" als men beweert. Bij ons wordt de elektriciteit vooral geproduceerd in kerncentrales, die bekritiseerd worden op grond van hun kostprijs en de gevaren voor de gezondheid en het leefmilieu. Bovendien wordt de elektriciteitsproductie op piektijden aangevuld met toelevering uit steenkoolcentrales, die enorm veel CO₂ en andere vervuilende stoffen uitstoten.

Een goed onderhoud van de verbrandingsketel kan 10% brandstof besparen.

Het ideaal is om de warmtebehoefte in onze woning goed te regelen door de temperatuur te programmeren in functie van de kamer en het aantal uren dat we er aanwezig zijn.

Warm water

Bij de productie van warm water staat het energieverbruik in verhouding tot de temperatuur van het water: 40 à 50°C volstaan voor de behoeften van een gezin. Bij een hogere temperatuur is er meer verkalking en corrosie van de buizen en apparaten. Een laag van 1,5 mm kalk in de leidingen veroorzaakt een energieverlies van ongeveer 15%. Het is dus van belang de installatie regelmatig schoon te maken.

Het is beter een waterverwarmer op gas te installeren die warm water produceert naar gelang van de behoefte, dan een elektrische waterverwarmer te plaatsen die continu aanzienlijke reserves water opwarmt. De ruimte waarin de ketel staat, moet goed verlucht worden, omdat er zich een uitstoot kan voordoen van CO, een uiterst gevaarlijk gas.

Een waakvlammetje dat een hele nacht brandt, verbruikt evenveel gas als een douchebeurt. Dit kan vermeden worden door de waterverwarmer op gas met een elektronisch aansteekmechanisme uit te rusten.

Elektrische huishoudapparaten

Moderne apparaten verbruiken minder dan hun voorlopers.

Wasmachine, vaatwasser: kies programma's op lage temperatuur (40°C voor de wasmachine en 60°C voor de vaatwasser).

Koelkast: let op dat de naden van de deur en de ontdooiing in goede staat zijn. Plaats ze nooit in een warme kamer of naast een warmtebron (radiator, een venster op het zuiden), want het verbruik zou heel sterk verhogen.

Een gasfornuis verbruikt maar half zoveel energie als een elektrisch fornuis.

Het gebruik van een snelkookpan bespaart 40 à 70% tijd en energie.

Verlichting

Voor de verlichting van een kamer met lichtkleurige wanden volstaan lampen met een minder groot vermogen.

Voor eenzelfde lichtrendement verbruiken fluorescerende lampen minder dan de klassieke gloeilampen: gemiddeld 18 tegenover 75 Watt.

Verplaatsingen

De eerste kilometers zijn doorgaans het meest vervuilend en het meest belastend voor gelijk welk voertuig. Voor een korte afstand zijn we vaak sneller te voet dan met de auto. Voor.langere verplaatsingen nemen we de fiets of het openbaar vervoer.of delen we ons voertuig met anderen (carpooling).

Controleer de druk op de banden: te zachte banden verhogen het verbruik met 2 à 3%.

Neem het imperiaal weg als het niet gebruikt wordt, want het veroorzaakt een stijging van het brandstofverbruik.

Maak de koffer leeg of sleep toch op zijn minst geen nutteloze stukken mee.

Vermijd snel optrekken en bruusk remmen. Rij soepel en geef de voorkeur aan de gematigde middenweg.

Als we die tips opvolgen, zal de CO₂ -uitstoot van onze voertuigen met 30% verminderen.

'De Wakkere Consument' is het halfmaandelijs magazine van het Onderzoeks- en Informatiecentrum van de Verbruikersorganisaties. Het blad bekijkt het verbruik in het licht van de grote vraagstukken van onze tijd. Vanuit die optiek wordt ook heel wat aandacht besteed aan de relatie tussen verbruik en milieu.