| OP VERPAKKINGEN, een hulp bij aankoopbeslissingen? |
| 1998 |
| |
In de etikettering zijn milieulogo's informatiemiddelen die weinig gebruikt en vaak verkeerd begrepen worden. Om ze te kunnen begrijpen, moeten de consumenten voorafgaande informatie krijgen over de betekenis ervan en over de waarborgen die eraan gekoppeld zijn. Een verklarende mededeling maakt het logo gemakkelijker te begrijpen, maar tast tegelijkertijd zijn universeel karakter aan. De grafische voorstelling van het logo beïnvloedt ook de interpretatie die de consumenten eraan geven.
De bevraging heeft aangetoond dat de consumenten niet in staat zijn om een onderscheid te maken tussen betrouwbare informatie en verzinsels, noch tussen officiële en commerciële informatie.
De complexiteit van de informatie over de milieueigenschappen van de producten verklaart - alleszins voor een groot deel - waarom de consumenten zo weinig interesse lijken te hebben voor milieuvriendelijke aankopen. Als ze toch beweren dat ze zich zorgen maken over de kwaliteit van het leefmilieu, als ze toch erkennen dat elke individuele inbreng kan bijdragen aan een beter leefmilieu, als ze toch reeds hun afval sorteren, ... waarom houden consumenten dan geen rekening met milieucriteria als ze hun aankopen doen? Nog merkwaardiger is dat de meesten vinden dat milieuvriendelijke producten beter zijn voor de gezondheid en voor het milieu, en dat ze even doeltreffend zijn als en niet uitgesproken duurder zijn dan andere producten.
We hebben een verband kunnen aantonen tussen de kennis van de logo's en het milieuvriendelijk aankopen doen. Een betere informatie heeft immers een invloed op aankoopgedrag. Er is bovendien een duidelijke vraag naar meer informatie, maar die vraag is het sterkst bij de mensen die al relatief goed geïnformeerd zijn. We kunnen dus gerust stellen dat een betere kennis van de logo's bij de consumenten en een betere voorlichting over de producten een positief effect zouden hebben op de aankopen van milieuvriendelijke producten.
Als men wil dat de consumenten aan de milieubescherming bijdragen door voor milieuvriendelijker producten te kiezen, moeten ze daarvoor de middelen krijgen in de vorm van informatie en via de beschikbaarheid van aanvaardbare milieuvriendelijke alternatieven. Ze moeten kunnen beschikken over betrouwbare en begrijpelijke informatie, alsook over waarborgen betreffende het milieuvriendelijk karakter van de producten.
Het systeem om de consumenten over het milieuvriendelijk karakter van producten te informeren moet worden heruitgedacht, uitgebouwd en geharmoniseerd. Dit zijn precies ook de doelstellingen waaraan milieukeurmerken proberen tegemoet te k omen. Jammer genoeg is België achterop geraakt op dat gebied. Het Belgisch Comité voor de toekenning van het Europees Milieukeurmerk, geïnstalleerd in september 1998, zal een tandje hoger moeten schakelen. Laten we hopen dat het een doeltreffende dynamiek op gang zal kunnen brengen.
Voor de andere logo's (materiaalidentificatie, milieutaks, systeem met statiegeld, herbruikbaarheid, recycleerbaarheid, gebruik van gerecycleerde materialen, ...) geldt eveneens dat ze beter ontworpen moeten worden om duidelijker te zijn en dat ze ten minste op Europese schaal geharmoniseerd moeten worden.
Er moeten ook betere regels vastgelegd worden die groene reclame op etiketten en alle commerciële aanduidingen verbieden die de verwarring bij de consumenten nog zouden kunnen vergroten. De Commissie voor de Groene Reclame, die binnen de Raad voor het Verbruik in het leven werd geroepen, heeft in dat verband reeds een code van goed gedrag uitgewerkt. Momenteel wordt die code toegepast op vrijwillige basis. Ze is sinds juli 1998 in gebruik, en wordt in juli volgend jaar geëvalueerd. Als dan blijkt dat de toepassing op vrijwillige basis ontoereikend is, zullen meer dwingende maatregelen moeten worden genomen.
Gelijklopend met de ontwikkeling van een goed werkend systeem van milieuvoorlichting via de etiketten, moet gewerkt worden aan de sensibilisering van de consumenten en aan de uitbreiding van hun kennis om ervoor te zorgen dat ze de informatie goed weten te interpreteren.
Het blijft evenwel een feit dat, hoewel ze onmisbaar is, de informatie op de etiketten niet volstaat om de consumptiegewoonten op een duurzame manier te veranderen. De consumenten moeten ook aangemoedigd worden om een gedragspatroon aan te nemen dat in zijn geheel milieuvriendelijker is. Bijvoorbeeld: neen zeggen tegen de meest vervuilende producten, tegen nutteloze prullen, tegen te weinig duurzame goederen, minder en beter gebruik maken van producten en (beperkte) natuurlijke hulpbronnen, verspillingen terugdringen, de vervuiling en het huishoudelijk afval beter beheren, ... . Dat is het werk aan de basis dat de consumenten- en milieuverenigingen op zich nemen, o.m. door middel van sensibilisering en door voorlichting inzake duurzame consumptiegewoonten.
| TOP PAGINA | VOLLEDIGE INHOUD | ANDERE PUBLICATIES | HOME ECOLIJN |
| COLOFON EN BESTELLINGEN |
|
Het Onderzoeks- en Informatiecentrum van de Verbruikersorganisaties |
| Danièle Delaet en Catherine Rousseau De rondvr aag waarop deze studie werd gebaseerd werd gerealiseerd in het kader van het eindwerk van Danièle Delaet uit de afdeling Licence spéciale en environnement van de ULB. Vertaling: Herziening, aanvulling en eindredactie Nederlandstalige tekst:
|
| |